Adli Sicil Kaydı Nasıl Silinir?

Ceza bitti, borç ödendi. Ama belgede hâlâ bir satır duruyor. İş başvurusunda, ruhsat işleminde veya bir sınavda o satır karşınıza çıkıyor. Soru net: adli sicil kaydı nasıl silinir ve ne kadar beklemek gerekir? Bu rehber iki aşamayı, süreleri ve başvuru yolunu sırayla anlatır.

Adli Sicil Kaydı Nedir?

Adli sicil, halk arasında sabıka kaydı denilen resmî kayıttır. Kesinleşmiş mahkûmiyet kararları burada tutulur. Düzenlemesi 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu‘nda yer alır. Kayıtları Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü tutar.

• Adli sicil kaydı: İnfaz devam ederken görünen kayıt. Normal sabıka belgesinde çıkar.
• Arşiv kaydı: İnfaz tamamlandıktan sonra kaydın taşındığı bölüm. Olağan belgede çıkmaz.
• Sorgulama: e-Devlet üzerinden ücretsiz yapılır. Belge kendiniz için veya resmî kurum için alınabilir.
• Fark: Kaydın arşive alınması silinmesi anlamına gelmez. İki ayrı aşamadır.

Adli Sicile Hangi Bilgiler İşlenir?

• Kesinleşmiş hapis ve adli para cezaları.
• Güvenlik tedbirlerine ilişkin kararlar.
• Cezanın ertelenmesi, koşullu salıverilme ve bunların geri alınmasına dair kararlar.
• Ceza mahkûmiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme ve etkin pişmanlık kararları.
• Af ve zamanaşımına ilişkin kararlar.
• Yabancı mahkemelerce verilip Türk mahkemesince tanınan mahkûmiyet kararları.

Adli Sicile İşlemeyen Kararlar

Her ceza dosyası sabıka kaydı doğurmaz.

• Takipsizlik kararı: Kovuşturmaya yer olmadığı kararı adli sicile girmez.
• Beraat: Mahkûmiyet olmadığı için işlenmez.
• Ceza verilmesine yer olmadığı kararı: Adli sicile mahkûmiyet olarak kaydedilmez.
• HAGB: Mahkûmiyet olarak işlenmez. Kanunda sayılan sınırlı amaçlarla tutulan ayrı bir sisteme kaydedilir.
• Disiplin cezaları ve idari para cezaları: Adli sicilin konusu değildir.
• Devam eden soruşturmalar: Kesinleşmiş hüküm olmadığı için kayda girmez.

Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Arşive Alınır?

Kayıt doğrudan silinmez. Önce adli sicilden çıkarılıp arşive alınır. Kanun bunun için dört sebep sayar.

1. Cezanın infazının tamamlanmasıHapis cezasının çekilmesi veya adli para cezasının tamamen ödenmesi.
2. Mahkûmiyeti ortadan kaldıran kararŞikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık, mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırmışsa.
3. Ceza zamanaşımının dolmasıCezanın infaz edilebilirliğinin zamanaşımına uğraması.
4. Genel afGenel af kanunu kapsamına giren mahkûmiyetler.

İlgilinin ölümü hâlinde kayıt arşive alınmaz, tamamen silinir. Bu aşamada ayrı bir başvuru gerekmez. Arşive alma işlemi infazın tamamlandığının bildirilmesiyle yapılır.

Arşiv Kaydının Silinme Süreleri

Arşiv kaydı süre geçmesiyle silinir. Süre mahkûmiyetin türüne göre değişir.

5 yıllık sürenin başlangıcı mahkûmiyet tarihi veya kesinleşme tarihi değildir. Arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihtir. Bu ayrım pek çok kaynakta yanlış aktarılır.

5 Yıl mı 15 Yıl mı? Belirleyici Ölçüt

Süreyi belirleyen şey cezanın miktarı değildir. Belirleyici olan mahkûmiyetin hak yoksunluğu doğurup doğurmamasıdır.

• Ölçüt: Mahkûmiyet, Anayasa m.76’da veya Türk Ceza Kanunu dışındaki bir kanunda bir hak yoksunluğuna yol açıyor mu?
• Yol açmıyorsa: Arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten 5 yıl sonra silinir.
• Yol açıyor ve yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmışsa: 15 yıl.
• Yol açıyor ama böyle bir karar alınmamışsa: 30 yıl.
• Pratik sonuç: Hak yoksunluğu doğuran bir mahkûmiyette önce iade kararı almak, bekleme süresini yarıdan aşağıya indirir.

Adli Sicil Kaydı Silme Başvurusu Nasıl Yapılır?

Süre dolduğunda kayıt kendiliğinden silinmeyebilir. Talepte bulunmak en sağlıklı yoldur.

1. Güncel kaydınızı alıne-Devlet üzerinden adli sicil ve arşiv kaydınızı sorgulayın. Belgeyi “resmî kurum için” seçeneğiyle almak arşiv kaydını da gösterir.
2. Süreyi kontrol edinİnfazın bittiği tarihi ve arşive alınma tarihini bulun. Süre dolmadıysa başvuru reddedilir.
3. Yolunuzu seçine-Devlet’teki Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi hizmetini kullanabilir veya dilekçeyle başvurabilirsiniz.
4. Dilekçeyle başvuruDilekçe, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne gönderilir. Adliyelerdeki adli sicil birimlerine de verilebilir.
5. Belgeleri ekleyinKimlik fotokopisi, mevcut adli sicil belgesi ve infazın tamamlandığını gösteren belge eklenir.
6. Sonucu takip edinTalep sonuçlandığında e-Devlet’ten tekrar sorgulayarak kaydın silindiğini görebilirsiniz.

İşlem için harç veya ücret alınmaz. Başvuru şahsen, vekil aracılığıyla veya posta yoluyla yapılabilir.

Adli Sicil Kaydı Sildirme Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki metin genel bir örnektir. Dosyanıza göre uyarlanması gerekir.

Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi

Memnu hakların iadesi olarak da bilinir. Mahkûmiyetin doğurduğu hak yoksunluklarını kaldırır.

• Süre: Cezanın infazının tamamlanmasından itibaren 3 yıl geçmiş olmalıdır.
• Yeni suç işlememe: Bu süre içinde kasıtlı bir suç işlenmemiş olmalıdır.
• İyi hâl: Mahkemenin, kişinin hayatını iyi hâlli olarak sürdürdüğü kanaatine varması gerekir.
• Giderler: Yargılama giderleri ve varsa tazminat borcu ödenmiş olmalıdır.
• İnfaz başka nedenle sona ermişse: Hükmün kesinleşmesinden itibaren 5 yıl geçmelidir. Bu süre, hapis cezasına 3 yıl eklenerek bulunacak süreden az olamaz.
• Görevli mahkeme: Hükmü veren mahkeme veya kişinin yerleşim yerindeki aynı derecede mahkeme.
• Arşiv kaydına etkisi: İade kararı arşive kaydedilir. Arşiv kaydını tek başına silmez, silme süresini 30 yıldan 15 yıla indirir.

Talep Reddedilirse Ne Yapılır?

Ret kararı yolun sonu değildir. Önce gerekçesini öğrenmek gerekir.

• Süre dolmamışsa: Hesabı kontrol edin. Sürenin başlangıcı arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihtir. Süre dolduğunda yeniden başvurulur.
• Hak yoksunluğu gerekçesiyle reddedilmişse: Önce yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmalıdır. Sonra silme talebi yenilenir.
• İnfaz belgesi eksikse: İnfazın tamamlandığını gösteren belge temin edilip talep tekrarlanır.
• Kayıtta maddi hata varsa: Silme değil düzeltme talebinde bulunulur.
• İşlem hukuka aykırı görülüyorsa: İdari işleme karşı idari yargı yolu açıktır. Süreleri kaçırmamak için bir avukatla hareket edilmesi yerinde olur.

Arşiv Kaydının Pratik Sonuçları

Arşiv kaydı olağan sabıka belgesinde görünmez. Buna rağmen tamamen etkisiz değildir.

• Kanunda sayılan kurum ve kuruluşlar talep ettiğinde arşiv kaydı görülebilir.
• Bazı kamu görevlerine ve mesleklere girişte arşiv kaydı değerlendirmeye alınabilir.
• Etkisi mutlak değildir. Suçun türü ve ilgili kadronun kendi mevzuatı belirleyicidir.
• Yeni bir suç işlenmesi hâlinde arşiv kaydı tekerrür değerlendirmesinde dikkate alınabilir.
• Adli sicil kaydı ile genel bilgi toplama kayıtları farklı sistemlerdir. Birinin silinmesi diğerini etkilemez.

Henüz kesinleşmemiş bir hükmünüz varsa önce istinaf ve temyiz süreleri yazımıza bakın. Cezanın ne zaman biteceğini denetimli serbestlik ve infaz hesaplama sayfamızdan hesaplayabilirsiniz. Hakkınızda verilen takipsizlik kararına itiraz için takipsizlik kararına itiraz rehberimizi inceleyin. Genel süreç için Bursa ceza avukatı rehberi sayfamız yol gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Özet: Adli Sicil Kaydı Nasıl Silinir?

• İnfaz tamamlanınca kayıt silinmez, arşive alınır.
• Arşiv kaydı çoğu mahkûmiyette 5 yıl sonra silinir.
• Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetlerde süre 15 veya 30 yıldır.
• Süre, arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten işler.
• Başvuru e-Devlet veya dilekçeyle yapılır, ücret alınmaz.
• Ret hâlinde gerekçeye göre yeniden başvuru veya iade kararı yolu izlenir.